Gemeente Dordrecht

“Je hebt elkaar echt nodig om doelen te bereiken.” 

De energietransitie is een grote maatschappelijke verandering die vraagt om samenwerking. De gemeente Dordrecht heeft daarin een bijzondere rol: niet alles zelf doen, maar partijen verbinden en ruimte creëren voor initiatieven. “Bij zulke maatschappelijke veranderingen proberen we altijd de helpende partij te zijn”, zegt Loes van Luijk-Dilven, programmamanager energietransitie & klimaatneutraal bij de gemeente.

Wat doet jullie organisatie?
“De gemeente is verantwoordelijk voor een aantal wettelijke taken en zorgtaken voor inwoners en bedrijven. Dat houdt in dat je kaders en regels stelt, maar ook dat je dingen mogelijk maakt. Dat geldt ook voor energie, milieu en een gezonde leefomgeving. Daar proberen we vooral aanwezig te zijn voor partijen die het niet allemaal zelf kunnen oplossen. Soms betekent dat dat je met regelgeving moet sturen, bijvoorbeeld bij bedrijven die veel blijven uitstoten. Maar juist bij de energietransitie gaat het erom dat je partijen ondersteunt, verbindt en helpt om samen stappen te zetten.”

Waarom vonden jullie het belangrijk aan te sluiten bij de Energiecoalitie?
“Wat ik zag toen ik begon, was dat er best veel initiatieven waren die allemaal wel de weg naar de gemeente wisten te vinden. Ze kwamen met vragen, terwijl ik dacht: jouw vraag sluit eigenlijk aan bij de oplossing van een andere partij waar ik ook mee in gesprek ben. Maar jullie kennen elkaar blijkbaar niet. Mijn wens was daarom om een plek te creëren waar initiatieven, maatschappelijke organisaties en partijen die al met de energietransitie bezig zijn elkaar kunnen vinden. Dat je elkaar kent en elkaar veel meer kunt versterken, in plaats van dat iedereen voor zichzelf zit te ploeteren.””

Wat brengen jullie in bij de coalitie?
“Dat is best even zoeken geweest. In het begin waren we als gemeente echt de trekker. We bedachten wat we gingen doen en nodigden iedereen uit. Maar dan loop je het risico dat het een soort gemeentelijk feestje wordt, terwijl het juist van iedereen moet zijn. Nu zijn we een van de partijen, maar wel met een iets grotere verantwoordelijkheid en een faciliterende rol. We proberen ruimte te creëren waarin partijen kunnen aangeven: wat is relevant, wat wil je delen en waar loop je tegenaan? Daarnaast hebben we bijvoorbeeld een subsidieregeling voor initiatieven opgezet.”

Wat halen jullie er nu al uit?
“Wat ik mooi vind, is dat je merkt dat partijen elkaar steeds beter weten te vinden. Door de coalitie ontstaat er meer verbinding. Mensen kunnen ervaringen delen, elkaar helpen en elkaar ook bemoedigen. Dat is belangrijk, want de energietransitie is niet altijd makkelijk en soms voelt het alsof je er alleen voor staat. Juist door succesverhalen en ideeën met elkaar te delen, ontstaat er meer energie om samen verder te gaan.”

Wat vinden jullie de meerwaarde van samen optrekken?
“De kleinere partijen hebben de grotere partijen nodig, bijvoorbeeld voor expertise. Maar de grotere partijen bereiken inwoners vaak juist minder goed. Die contacten en achterban zitten vaak bij de kleinere initiatieven. Daarnaast is de energietransitie gewoon ontzettend complex. Je kunt dit niet vanuit één organisatie oplossen. Je hebt een netwerk nodig waarin iedereen zijn eigen kennis en kracht inbrengt. En eerlijk gezegd: het is ook gewoon leuker om dit samen te doen.”

"We willen vooral faciliteren: dat mensen elkaar vinden, dat er enthousiasme ontstaat en dat expertise beschikbaar is waar nodig."

Waar dromen jullie van als het gaat over energie en klimaat in Dordrecht?
“Ik droom ervan dat de mensen die hun energierekening niet kunnen betalen echt geholpen zijn. En ik hoop dat duurzaamheid over een aantal jaren niet meer wordt gezien als iets bijzonders of als een luxe. Dat het hoort bij hoe we leven en werken. Voor een bedrijf moet nadenken over duurzaamheid gewoon onderdeel zijn van de bedrijfsvoering. Niet iets wat je alleen doet als je tijd over hebt of omdat je het persoonlijk belangrijk vindt.”

Wat willen jullie dit jaar bijdragen aan de Energiecoalitie?
“Ik denk dat een belangrijke stap is dat we ook middelen beschikbaar hebben gesteld. Met de subsidieregeling hopen we vooral kleinere initiatieven te helpen om projecten echt van de grond te krijgen. Voor vrijwilligersorganisaties is het vaak lastig om bijvoorbeeld expertise of een projectleider te betalen. Als gemeente willen we niet alles zelf uitvoeren, maar juist een deel van de middelen beschikbaar stellen aan de samenleving.

Welke partner in de coalitie ken je niet zo goed en wil je beter leren kennen?
“Ik denk dat ik de meeste partijen inmiddels wel ken. Voor mij zit de kracht juist in het blijven verbinden: zorgen dat partijen elkaar blijven vinden en dat er nieuwe initiatieven en samenwerkingen ontstaan.”